logo_kanoon


از سوی فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر بیان شد
توصیه هایی به سیزدهمین مجمع کشورهای عضو اساسنامه دادگاه بین المللی جزایی
پنجشنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۳ - ۱۱ دسامبر ۲۰۱۴

دادگاه بین المللی جزایی، فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر هیأتی چند ملیتی را برای ارایه موضع خود در باره مسایل مربوط به کارکرد دادگاه و نقش آن در تأمین عدالت و پاسخگویی به قربانیان در سراسر جهان به نیویورک اعزام کرد.
متن بیانیه فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر در خصوص این سفر و برنامه ها به شرح زیر است:

به مناسبت سیزدهمین نشست مجمع کشورهای عضو اساسنامه دادگاه بین المللی جزایی که از 8 تا 17 دسامبر 2014 در نیویورک برگزار خواهد شد، فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر هیأتی چند ملیتی را برای ارایه موضع خود در باره مسایل مربوط به کارکرد دادگاه و نقش آن در تأمین عدالت و پاسخگویی به قربانیان در سراسر جهان به نیویورک اعزام خواهد کرد. در شرایطی که نشست مجمع کشورهای عضو به تهدیدهای جدی علیه بنیاد اختیارات دادگاه بین المللی جزایی توجه خواهد کرد، فدراسیون موضع خود را با توصیه هایی به کشورهای عضو و دادگاه بین المللی جزایی و نیز گزارشی را برای ساختارزدایی از پنج افسانه درباره مشارکت قربانیان در دادرسی های دادگاه بین المللی جزایی منتشر می کند.

پاتریک بُدُوَن، رییس افتخاری فدراسیون، گفت: «همچون سال 2013، دادگاه بین المللی جزایی در این نشست مجمع کشورهای عضو با پیشنهادهایی از دولت کنیا روبرو است که استقلال و اختیارات دادگاه را به طور جدی به خطر می اندازند. دولتمردان کنیا نه تنها قصد دارند مصونیت هایی را برای روسای شاغل کشورها و دولت ها در این دادگاه برقرار کنند بلکه از مجمع کشورهای عضو درخواست کرده اند نحوه رسیدگی دادگاه به پرونده های کنیا را مورد بحث قرار دهد. این تلاش ها برای مداخله در استقلال قضایی و دادرسی دادگاه قابل تحمل نیست.»

کشورهای عضو در سیزدهمین نشست مجمع کشورهای عضو شش قاضی جدید، و رییس، معاونان و اعضای دفتر «مجمع کشورهای عضو» را انتخاب خواهند کرد. فدراسیون از انتخاب آتی رییس پیشین فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر صدیقی کابا، به عنوان اولین رییس آفریقایی مجمع کشورهای عضو ، استقبال می کند. در زمانی که رابطه نوینی بین دادگاه بین المللی جزایی و اتحادیه آفریقا ضروری است، فدراسیون برای او در این موضع تازهِ ریاست و مشارکت با کشورهای عضو برای تعهد در دفاع از اجرای موثر روح و نص اساسنامه دادگاه بین المللی جزایی آرزوی موفقیت می کند.

کشورهای عضو در این مجمع بخشی از نشست عمومی را به بحث در باره همکاری، به ویژه در تحقیقات و دادرسی هایی مربوط به جرایم جنسی و مرتبط با جنسیت اختصاص خواهند داد. کاترین گالاهر، نایب رییس فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر، که در سیزدهمین نشست مجمع کشورهای عضو حضور خواهد داشت، گفت: «کشورهای عضو باید فعالانه در بحث ها مشارکت کنند و اقدامات مشخصی را در حمایت از تحقیقات و دادرسی های مربوط به جرایم جنسی و مرتبط با جنسیت در سطح بین المللی و ملی برای تصویب در نظر بگیرند.»
کشورهای عضو همچنین بودجه دادگاه برای فعالیت های دادگاه بین المللی جزایی در سال در سال 2015 را به تصویب خواهند رساند. فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر از مجمع کشورهای عضو می خواهد تا بودجه ای را تصویب کنند که به دادگاه امکان واکنش موثر به مشکلات مطرح در موارد رو به افزایش رسیدگی ها، تحقیقات و دادرسی ها بدهد و بدین ترتیب عدالت را برای قربانیان و متهمان تأمین کند.

کشورهای عضو پیشنهادهایی را برای اصلاح رویه رسیدگی به دلایل و نیز اساسنامه را مورد بحث قرار خواهند داد. آنها در باره مسایلی از جمله همکاری، اصل تکمیلی بودن، قربانیان و جوامع متاثر از جرایم، کمک حقوقی و واسطه ها رهنمودهایی به دادگاه و طرف های دیگر ارایه خواهند کرد. فدراسیون از کشورهای عضو می خواهد از کوشش های دادگاه بین المللی جزایی برای مقابله با معافیت از مجازات در مورد نسل کشی، جنایت های علیه بشریت و جنایت های جنگی پشتیبانی و از یکپارچگی اساسنامه رُم حمایت کنند. کشورهای عضو باید مشارکت واقعی قربانیان در دادرسی های دادگاه بین المللی جزایی را که نوآوری تاریخی اساسنامه آن است، تقویت کنند.

فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر (FIDH) با هیأتی به ریاست معاونان فدراسیون کاترین گالاهر (ایالات متحده امریکا) و شَعوان جَبارین (فلسطین) و با نمایندگانی از سازمان های عضو فدراسیون و سازمان های همکار آن در کنیا، اوکراین، مکزیک، لیبی، اسراییل و فلسطین در نشست مجمع حضور خواهد داشت.

فدراسیون به ویژه در رویدادهای زیر به عنوان سخنران و/یا برگزارکننده مشارکت خواهد کرد:
• نشست مطبوعاتی «ائتلاف حمایت از دادگاه بین المللی جزایی»، 9 دسامبر
• نشست جانبی مشترک فدراسیون، مرکز آزادی های مدنی (اوکراین) و مشارکت بین المللی حقوق بشر در باره اوکراین («اوکراین، توجه به معافیت از مجازات و دادگاه بین المللی جزایی)، 11 دسامبر
• نشست جانبی مشترک فدراسیون و «کمیسیون دفاع و حمایت از حقوق بشر در مکزیک» («پاسخگویی یا جرایم بین المللی در مکزیک: دادگاه بین المللی جزایی به عنوان امکان جبران برای قربانیان»)، 11 دسامبر
• نشست جانبی مشترک فدراسیون و «صلح بدون عدالت ممکن نیست» در باره لیبی («پاسخگویی برای نقض حقوق بشر در لیبی»)، 12 دسامبر
• میزگرد بحث فدراسیون در باره حقوق قربانیان («بازاندیشی در باره تحولات ساختاری و قانونی در مورد حقوق قربانیان در دادگاه بین المللی جزایی»)، 15 دسامبر

پنج افسانه درباره مشارکت قربانیان در دادرسی های دادگاه بین المللی جزایی

در آستانه برگزاری سیزدهمین نشست مجمع کشورهای عضو اساسنامه دادگاه بین المللی جزایی، فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر گزارشی را برای ساختارزدایی از پنج افسانه درباره مشارکت قربانیان در دادرسی های دادگاه بین المللی جزایی منتشر می کند.
فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر در طول سالها با نگرانی شماری از اشتباه های معمول در باره منظور از حق قربانیان در دادرسی ها و استفاده از این حقوق را مد نظر قرار داده است. ما مشاهده کرده ایم که تنها شمار کمی از کارشناسانی که تجربه مستقیم حمایت از قربانیان را در دادرسی های قضایی دارند با هدف، امتیازها و محدودیت های مشارکت قربانیان در محاکمه کیفری آشنا هستند. مشارکت قربانیان ویژگی نوینی در حقوق بین المللی کیفری است و فرایند تعیین خطوط آن هنوز در جریان است. با وجود این، بارها ـ از نظر ما در مراحل بسیار اولیه ـ شاهد نتیجه گیری هایی در باره زیان های مشارکت قربانیان در دادرسی های دادگاه بین المللی جزایی بوده ایم. ملاحظه کرده ایم که اظهارنظرها همیشه بر اساس تجربه مستقیم و دست اول از کارکردِ مشارکت قربانیان در عمل، به ویژه در محل، ابراز نمی شود. بلکه این اظهارنظرها بر پندارهای نادرست یا حتا افسانه بنا شده اند.

در گزارش حاضر بعضی از مهمترین اظهاراتی را که در باره مشارکت قربانیان شنیده یا خوانده ایم گردآوری کرده ایم و براساس تجربه دست اول فدراسیون در حمایت از قربانیان جرایم بین المللی و کارکردِ نظارتی خود به آنها پاسخ داده ایم. قابل درک است که بعضی از نتیجه گیری های ما قابل بحث است، اما این نتیجه گیری ها را به عنوان سهمی در بحثی پربارتر در باره اجرای برخی از مقررات بی پیشینهِ اساسنامه رُم ارایه می کنیم.

در تدوین این سند، بحث های طرح شده در مجمع کشورهای عضو در باره قربانیان و جوامع متاثر از جرایم از زمان کنفرانس بازنگری کامپالا را مد نظر قرار داده ایم. تازه ترین بحث طی دوازدهمین نشست مجمع کشورهای عضو در نشست عمومی آن در باره مسئله قربانیان انجام شد که اولین نمونه آن در تاریخ بود. کشورهای عضو، طی این نشست عمومی، پشتیبانی قاطعی از حقوق قربانیان به عمل آوردند و تعهدشان را به تضمین مشارکت موثر آنها تجدید کردند. در قطعنامه ای که در پی بحث صادر شد، کشورهای عضو یادآور شدند که «مصمم هستند استفاده موثر قربانیان از حقوقشان را که سنگ بنای نظام اساسنامه رُم را تشکیل می دهد، تضمین کنند.»

ما در تهیه این گزارش همچنین ابتکارهای اخیر برای بحث در باره استفاده قربانیان از حقوقشان، از جمله ابتکار اخیر کارشناسی را که با حمایت دولت سویس در گلیونِ سویس برگزار شد و با پسرفتی خاتمه یافت، در نظر گرفته ایم. گزارش ابتکار کارشناسی در باره تقویت تاثیرگذاری دادگاه بین المللی جزایی به تاریخ مه 2014 را نیز در نظر داشته ایم. به علاوه، گزارش حاضر در زمانی تهیه شده که مسؤول ثبت دادگاه بین المللی جزایی بازسازی و سازمان دهی دوباره دفتر ثبت آن را در دست اجرا دارد (پروژه بازنگری). فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر بر این نظر است که ساختاری که در اختیار قربانیانِ مصمم به مشارکت در دادرسی ها قرار دارد، به ویژه در حدی که بر نمایندگان حقوقی آنها تاثیر می گذارد، اثر بسیار مهمی بر توانایی قربانیان برای استفاده از حقوقشان دارد. بنابراین، در این گزارش ملاحظات و توصیه هایی را در باره پیشنهادهای بازنگری گنجانده ایم. [1]

روش مورد استفاده در این گزارش بر اساس گردآوری یافته های فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر در تجربه حمایت از قربانیان جرایم بین المللی و نیز نظارت بر استفاده از حقوق قربانیان در دادگاه بین المللی جزایی است. همچنین تحقیقات تکمیلی، همچون گفتگو با قضات، نمایندگان حقوقی قربانیان (هم وکلای دادگستری از بیرون دادگاه و هم اعضای دفتر مشاوره حقوقی عمومی برای قربانیان) و اعضای تیم های وکالت، نمایندگان سازمان های غیردولتی و کارشناسان دیگر، نیز انجام داده ایم. فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر قدردانی صمیمانه خود را از کسانی که حاضر به گفتگو برای این گزارش شدند ابراز می کند.


send page email page     print version print


                   


کانون مدافعان حقوق بشر
عضو فدراسیون بین المللی جامعه های حقوق بشر